4C – zasada oceny diamentów – co brać pod uwagę przy zakupie diamentu.
4C to zasada według której określa się jakość a więc także i wartość szlifowanych diamentów. Skrót ten pochodzi od pierwszych liter czterech angielskich słów : colour (barwa), clarity (czystość), cut (szlif), carat (karat –jednostka określająca masę). Należy pamiętać iż optymalny wybór składowych parametrów określających jakość diamentu ma realny wpływ na jego cenę. Warto więc przybliżyć sobie podstawowe informacje aby dokonywać świadomego wyboru przy wyborze i zakupie diamentów.

Colour – Barwa

Pierwszym czynnikiem wpływającym na piękno oraz oczywiście wartość diamentu jest jego barwa. Niewielkie stonowanie barwy, często trudne do zauważenia w pierwszych chwilach obserwacji diamentu wpływa nie tylko na jego piękno ale także na piękno blasku jakim kamień będzie cieszył nasze oko. Skala barwy wg. klasyfikacji opracowanej przez instytut GIA, w diamentach „bezbarwnych” zawiera się pomiędzy literami D i Z. Najlepszą barwę mają kamienie oznaczone literą D, jest to tzw. najczystsza biel+, dla kamieni osadzonych w oprawie stosuje się często nazewnictwo skandynawskie, gdzie kolor D jest oznaczony jako RIVER+. Diamenty o tej barwie są bardzo rzadkie, co w wyraźny sposób wpływa na ich cenę.
Wartość diamentu z względu na barwę spada wraz z wzrostem jego zażółcenia. Na rynku diamentów funkcjonuje kilka systemów oznaczeń barwy diamentów bezbarwnych. Oprócz najpopularniejszej terminologii GIA, możemy spotkać się z wspomnianym już systemem skandynawskim, niemieckim czy np. rosyjskim. Zestawienie obok pozwoli dostrzec różnice w nazewnictwie i klasyfikacji ze względu na stosowany system oceny barwy diamentów.

Na rynku spotkać można także diamenty w barwach fantazyjnych, np. niebieskiej lub różowej.
Ceny diamentów fantazyjnych ze względu na niezmierną rzadkość występowania są bardzo zróżnicowane. Więcej informacji na temat diamentów kolorowych znaleźć można tutaj.

Clarity – Czystość

Kolejną ważną cechą wpływającą tak jak barwa na wartość i piękno kamienia, jest jego czystość. Diamenty mogą posiadać cechy nie tylko wewnętrzne zwane inkluzjami, ale również znamiona zewnętrzne – zwane skazami. O tym, do jakiej klasy czystości określony diament zostanie przypisany decyduje nie tylko obecność wyżej wymienionych znamion, ale również ich rozmieszczenie, wielkość, ilość, łatwość dostrzegania i ich wpływ na brylancję.

  • FL – Flawless – Diament bezwzględnie czysty lupowo.
    Kamień idealnie czysty, obserwując go pod powiększeniem 10-krotnym zauważymy żadnych cech wewnętrznych lub zewnętrznych.
  • IF – Internally Flawless Czysty Lupowo. Oznaczany także jako LC lub LR
    Kamień obserwując pod powiększeniem 10-krotnym nie posiada cech wewnętrznych , może posiadać cechy zewnętrzne.
  • VVS – Very Very Small Inclusions. Bardzo bardzo małe wrostki
    Inkluzje widoczne pod powiększeniem 10-krotnym ale nie w tafli, Stosuje się podział na VVS1 oraz VVS2, gdzie VVS1 jest wyższą czystością od VVS2.
  • VS – Very Small Inclusions. Bardzo małe wrostki
    Inkluzje widoczne pod powiększeniem 10-krotnym w tafli i w podstawie, Stosuje się podział na VS1 oraz VS2, gdzie VS1 jest wyższą czystością od VS2.
  • SI – Small Inclusions. Wrostki małe
    Większe inkluzje widoczne pod pow 10-krotnym ale nie widoczne gołym okiem, Stosuje się podział na SI1 oraz SI2, gdzie SI1 jest wyższą czystością od SI2.
  • I1 – Inclusions gr. 1. Wrostki wyraźnie widoczne gołym okiem ale trudne do rozpoznania. Oznaczany także jako P1 – 1st Pique.
  • I2 – Inclusions gr. 2. Większe wrostki widoczne gołym okiem możliwe do rozpoznania. Oznaczany także jako P2 – 2st Pique.
  • I3 – Inclusions gr. 3. Wrostki widoczne gołym okiem – zajmują ponad 50% powierzchni kamienia. Oznaczany także jako P3 – 3st Pique.

Cut – Szlif

Szlif jest elementem niezwykle ważnym. Przy ocenie poprawności wykonania szlifu, dokładnej analizie podlegają proporcje kamienia jak i wykończenie szlifu – w tym błędy symetrii i polerowania. Właściwe oszlifowanie wpływa na brylancję diamentu. To zjawisko powstaje w wyniku całkowitego wewnętrznego odbicia i rozszczepienia promieni świetlnych, jak również odbicia światła od zewnętrznych powierzchni faset. Jako że szlif jest jedyną cechą diamentu zależną od człowieka – pozostałe wynikają z naturalnych uwarunkowań kamienia – tak ważne jest aby szlifierz wykonał swoją pracę w jak najlepszy sposób. Braki w proporcji lub symetrii szlifu skutkują niewłaściwym załamaniem światła i słabą brylancją kamienia.
Przy ocenie wykończenia i proporcji szlifu przyjmuje się oceny :

1. Doskonała (ang.excellent)
2. Bardzo dobra (ang.very good)
3. Dobra (ang.good)
4. Zadowalająca (ang.fair)
5. Słaba (ang.poor)

Im wyższa ocena tym lepsza jakość szlifu i oczywiście blask diamentu.

W zależności od kształtu surowego kamienia, a czasami i fantazji szlifierza diamenty szlifowane są w wielu różnych kształtach. Najpopularniejszym kształtem szlifowanych diamentów jest oczywiście brylant – uznawany przez wielu za arcydzieło kunsztu szlifierzy.

Carat – Masa

Masa diamentów ale też i innych kamieni szlachetnych wyrażana jest w karatach metrycznych. Jeden carat ( 1 ct ) równy jest 0,2 grama. Nazwa CARAT pochodzi najprawdopodobniej od drzewa karoby – nazywanym też drzewem szarańczyn. Ziarna szarańczynu mają równą masę około 0,2 g i z tego powodu już w starożytności na Bliskim Wschodzie służyły do ważenia kamieni szlachetnych.

Masa diamentu wiąże się z jego średnicą i wysokością . Zakładając prawidłowe wartości, kamień w szlifie brylantowym, o średnicy 2,5 mm oraz o wysokości 1,5 mm posiada masę 0,05 ct.. Kamień 0,50 ct powinien posiadać średnicę około 5 mm oraz wysokość 3,1 mm. Średnica 6,5 mm oraz wysokość 3,9 mm sugeruje nam masę brylantu równą 1.00 ct.

Zależności wysokości i średnicy do masy kamienia zmieniają się zależnie od rodzaju szlifu w jakim jest diament. Na masę szlifowanych kamieni wpływ ma także grubość rondysty kamienia. Dwa kamienie o tej samej średnicy i wysokości ale o różnej grubości rondysty mogą mieć zupełnie inną masę.

Piąte C jak Certyfikat

Ocena wartości oraz jakości diamentu nie jest sprawą łatwą. Kupując diament chcemy mieć pewność że płacimy dokładnie za to co chcieliśmy otrzymać. Certyfikat opisuje dokładnie i potwierdza jakość diamentu, będąc niejako „dowodem osobistym” czy „metryką diamentu” daje nam pewność iż nasz diamenty ma dokładnie te parametry które wybraliśmy podczas jego zakupu. Więcej o certyfikat można przeczytać TUTAJ. W trosce o dobro swoich klientów MART DIAMONDS do diamentów o masie powyżej 0,25 ct dodaje certyfikaty najbardziej znanych na świecie laboratoriów gemmologicznych. Współpracując tylko z firmami o ustalonej renomie na międzynarodowym rynku diamentów, dbamy o to aby kamienie były najlepszej jakości i pochodziły, zgodnie z wymogami ONZ, z krajów wolnych od konfliktów zbrojnych.